86e169a9eafe45a221b29a580d43e5d4

Nasze PKB rośnie – jak wypadają inni w europie?

Według ostatnich (wstępnych) danych Głównego Urzędu Statystycznego, wzrost produktu krajowego brutto w 2015 r. wyniósł 3,6 proc. W 2014 r. było to 3,3 proc. KE szacuje, że także w najbliższych dwóch latach będziemy się rozwijać — w tempie 3,5 proc. rocznie.

A jaki wzrost osiągnęły w ubiegłym roku pozostałe unijne gospodarki? Jaki osiągną w tym roku i co wpływa na ichPKB? W które kraje uderzy afera Volkswagena, kto zyska na napływie imigrantów, a kto na budowie jednej tylko elektrowni?

Grecja: -1,4 proc. w 2015 r., -1,3 proc. w 2016 r., 2,7 proc. w 2017 r.

***

Niepewność co do dalszej sytuacji w Grecji utrudnia wzrost gospodarczy. Komisja Europejskla przewiduje, że recesja z 2015 r. przedłuży się niestety na rok 2016, choć gospodarka powinna zacząć się podnosić w drugiej połowie roku. W 2017 r. wzrost zaufania, stabilizacja sektora finansowego i ponowne uruchomienie projektów inwestycyjnych i prywatyzacyjnych dają nadzieję na wzrost PKB rzędu 2,7 proc.

***

Zaledwie 0,3-proc. wzrost PKB zanotowała w 2015 r. Finlandia, poważnie dotknięta sankcjami na rynku rosyjskim. Po trzyletniej recesji gospodarka zaczęła jednak ponownie rosnąć i w 2016 r. spodziewany jest dalszy wzrost — m.in. dzięki rosnącym inwestycjom. Rząd dąży do redukcji deficytu publicznego poniżej 3 proc. PKB, jednak dług publiczny stale rośnie. Realny wzrost wesprze prawdopodobnie budownictwo.

***

W Austrii wzrost, choć powolny, jest stały. Rośnie aktywność we wszystkich sektorach gospodarki. Popyt krajowy wspierają wydatki publiczne, choć konsumpcja jest niska i spadają inwestycje. Jednak w 2016 r. wzrost przyspieszy ponad dwukrotnie. Głównymi motorami będą wydatki gospodarstw domowych (reforma podatkowa wpłynie na wzrost ich dochodów) i inwestycje mieszkaniowe. Niskie stopy proc. i tania ropa będą korzystne dla inwestycji i rozwoju biznesu.

***

Podobny wzrost w 2015 r. zanotowały Włochy i podobnie przyspieszy on w 2016 r. Gospodarka powinna wciąż rosnąć dzięki niskim cenom ropy i ożywiającemu się popytowi wewnętrznemu. Zwiększa się akcja kredytowa — zarówno dla gospodarstw domowych, jak i firm produkcyjnych. Wzrost będzie napędzał popyt krajowy, oparty m.in. na niskiej inflacji, wzroście zatrudnienia i — podobnie jak w Austrii — cięciach podatków, niosących za sobą większe dochody realne gospodarstw.

***

Gospodarka Francji nieznacznie rośnie, napędzana konsumpcją prywatną i ożywieniem w inwestycjach. Wzrost delikatnie przyspieszy w kolejnych latach — dzięki wyższym dochodom realnym gospodarstw i lepszym nastrojom konsumentów, wspieranym niskimi kosztami energii, niską inflacją, wzrostem płac i zatrudnienia. Ożywienie w inwestycjach spodziewane jest dopiero w drugiej połowie 2016 r.

***

Podobne zmiany PKB zanotuje Chorwacja. Po sześciu latach recesji gospodarka w końcu rośnie. Kraj korzysta na rosnącym popycie u partnerów zewnętrznych, rośnie eksport. Znaczenie ma też popyt wewnętrzny — rosnący dzięki niskim cenom energii i niższemu podatkowi dochodowemu — a także dobry sezon turystyczny. Ponowny wzrost inwestycji może napędzić napływ środków unijnych do sektora publicznego.

***

Popyt krajowy wyciąga z trzyletniej recesji Cypr. Poprawia się sytuacja na rynku pracy — maleje bezrobocie i koszty pracy. Rozpędza się eksport, kwitnie turystyka. Zwiększenie inwestycji (teraz to głównie rejestracja nowych statków) powinno wspierać powrót do bardziej zrównoważonego wzrostu.

***

Belgia swój skromny wzrost zawdzięcza głównie wydatkom konsumpcyjnym, wspieranym przez rosnące zatrudnienie i obniżkę podatków dochodowych. Także ceny surowców, kurs euro i warunki finansowania nadały rozpędu gospodarce w 2015 r., ale wzrost będzie się utrzymywał dzięki eksportowi. Gospodarka być może przyspieszy w 2017 r., dzięki wzrostowi inwestycji (zarówno w sektorze publicznym, jak i prywatnym), do najwyższego poziomu od lat. Belgijskie firmy są w dobrej kondycji, trzeba tylko poczekać na poprawę sytuacji międzynarodowej.

***

Działalność gospodarczą w Danii wspierały niskie ceny ropy i niskie stopy proc. Stopa inwestycji w sektorze przedsiębiorstw jest na niskim poziomie, ale powinna wzrosnąć wraz z lepszym wykorzystaniem mocy produkcyjnych, zwłaszcza, że firmy mają pieniądze. Eksport będzie rósł przez najbliższe dwa lata wraz z poprawą sytuacji na najważniejszych duńskich rynkach eksportowych.

***

Wzrost w Bułgarii napędzał głównie eksport i niskie ceny ropy, a także inwestycje publiczne. Wyhamowanie w 2016 r. to m.in. efekt mniejszego napływu funduszy z Unii. Niższa konsumpcja prywatna (z powodu ograniczonego wzrostu płac i restrykcyjnej polityki fiskalnej) zahamuje inwestycje, mimo korzystnych warunków finansowania i rosnącego wykorzystania mocy produkcyjnych. W 2017 r. wzrost powinien pociągnąć popyt krajowy.

***

Stabilny wzrost gospodarczy Niemiec to konsumpcja, inwestycje prywatne i eksport.Mimo przeciwności w postaci słabszego eksportu na rynki wschodzące, wzrost w Niemczech jest wspierany przez korzystną sytuację na rynku pracy i popyt krajowy. Gospodarkę stymulują niskie ceny ropy, ale także dodatkowe wydatki publiczne na organizację i integrację niezwykle dużej liczby osób ubiegających się o azyl. Docelowo imigranci zasilą rynek pracy, jednak początkowe problemy z integracją mogą zwiększyć bezrobocie. Mimo kosztów związanych z napływem uchodźców, budżet trzyma się dobrze. Ryzyko to oczywiście skandal Volkswagena.

***

Wzrost na Litwie, mimo silniejszego niż w 2014 r. popytu krajowego, osłabł w związku ze znacznym spadkiem eksportu do Rosji. Powinien jednak odbić w kolejnych dwóch latach. Silny wzrost płac i niska inflacja wzmocnią popyt wewnętrzny, który będzie motorem wzrostu. Inwestycje rosnące dotąd wraz z napływającymi unijnymi funduszami strukturalnymi osłabną. Poprawi się sytuacja eksportu — wraz ze wzrostem popytu w Unii. W 2017 r. Litwa powinna już przekierować większość utraconego w Rosji eksportu na inne rynki.

***

Motorem napędowym wzrostu w Portugalii nadal będzie solidny popyt wewnętrzny, choć widać osłabienie wzrostu konsumpcji prywatnej. Silny wzrost eksportu w niewielkim stopniu wpłynął na PKB z powodu jeszcze większego importu. Eksport prawdopodobnie będzie spadał w kolejnych latach.

***

Do wzrostu w Estonii w 2015 r. najbardziej przyczyniła się konsumpcja prywatna, wsparta silnym wzrostem płac, obniżką podatku dochodowego i niską inflacją CPI. Konsumpcja spowolni wraz z realnymi dochodami, ale wzrost PKB zapewni popyt zewnętrzny i rosnące w kolejnych latach inwestycje. Wraz z napływem unijnych funduszy odbiją też inwestycje publiczne.

***

Gospodarka Holandii odzyskała wydajność sprzed kryzysu, choć PKB jest poniżej poziomu z 2008 r. Gospodarkę wspierała fala inwestycji, częściowo napędzana odbiciem na rynku mieszkaniowym i rosnąca konsumpcja oparta na optymistycznych nastrojach gospodarczych — zarówno wśród przedsiębiorstw, jak i konsumentów. Rząd ogłosił szereg cięć podatkowych, co może pozytywnie wpłynąć na konsumpcję, a w bardziej ograniczonym stopniu także na wzrost zatrudnienia. Większa wydajność pracy i niskie realne stopy procentowe będą wspierać dalszy wzrost inwestycji, choć w wolniejszym tempie. Zmniejszy się wkład eksportu do wzrostu PKB.

***

Łotwa radziła sobie w 2015 r. nieco lepiej, niż prognozowano. Sektor eksportowy przekroczył oczekiwania, mimo ciosu zw. z rynkiem rosyjskim, dzięki znalezieniu nowych rynków. Straty w Rosji równoważy też popyt krajowy, wspierany przez stale rosnący wzrost dochodów i tańszą energię. Niestety oszczędności gospodarstw nadal rosną, pomimo niskich stóp procentowych. Wzrost przyspieszy, wspierany dalszym spadkiem bezrobocia. Popyt wewnętrzny będzie nadal głównym motorem wzrostu. Pomóc powinien podnoszący się z niskiego poziomu wzrost inwestycji, napędzany napływem unijnych funduszy i ożywieniem akcji kredytowej w bankach. Perspektywy na kolejne lata nadal zaburza niepewna sytuacja zewnętrzna.

***

Choć gospodarka Wielkiej Brytanii rośnie, wzrost osłabnie w najbliższych latach. Pociągnie go jednak popyt wewnętrzny, w szczególności konsumpcja prywatna, wspierana wzrostem realnych dochodów. Spowalnia wzrost zatrudnienia, ale rynek pracy będzie się trzymał mocno. Przedsiębiorstwa będą chętniej inwestować — sprzyjają temu ich silne finanse, rosnące zyski, niskie koszty finansowania zewnętrznego, ożywienie akcji kredytowej i rosnący popyt. Niewielki wpływ eksportu może wzrosnąć wraz z poprawą sytuacji u głównych partnerów handlowych.

***

Wzrost w Słowenii spowalnia, ale utrzyma się na niezłym poziomie dzięki eksportowi i popytowi wewnętrznemu. W 2015 r. mocno wzrosła konsumpcja prywatna, wzmacniana poprawą na rynku pracy, rosnącym zaufaniem konsumentów i niską inflacją. Pozytywny wpływ miały projekty infrastrukturalne współfinansowane przez UE. W kolejnych latach inwestycje publiczne znacznie spadną, wzrosną jednak inwestycje prywatne. Chociaż eksport kontynuuje imponujący wzrost, jego wkład we wzrost będzie się stopniowo zmniejszał. W 2015 r. był on kluczowym składnikiem wzrostu, teraz tę rolę przejmie zwiększająca się konsumpcja prywatna, napędzana wzrostem płac i zatrudnienia, odbiciem na rynku mieszkaniowym i wzrostem zaufania konsumentów.

***

Po 3,7-proc. wzroście w 2014 r., silnie związanym z napływem unijnych funduszy, gospodarka Węgier zwolniła. Wzrost powinien przyspieszyć w 2017 r. wraz z ponownym napływem pieniędzy z Unii i wzrostem inwestycji. W 2015 r. eksport rósł m.in. dzięki inwestycjom w przemyśle motoryzacyjnym. Spożycie prywatne rosło napędzane niską inflacją i wysokim wzrostem płac nominalnych. Gospodarstwa domowe skorzystały na przewalutowaniu kredytów, m.in. frankowych. Wysokość rat spadła o mniej więcej 20 proc. W 2016 r. spożycie powinno wzmocnić m.in. obniżenie podatku dochodowego i dobra sytuacja na rynku pracy. Wzrost zatrudnienia będzie głównie zasługą sektora prywatnego, ale planowany jest też wzrost projektów publicznych.

***

Szwecja swój wysoki wzrost (w 2014 r. było to 2,3 proc.) zawdzięcza głównie silnemu popytowi wewnętrznemu. Odbicie w eksporcie (dzięki silniejszemu od oczekiwanego ożywieniu w UE) dało dodatkowy impuls. Produkcja przemysłowa odbija po latach stagnacji. Pomimo wciąż silnego popytu krajowego, wzrost spowolni w kolejnych latach — import przeważy nad eksportem. Bezrobocie spadnie nieznacznie — dynamicznie rosnące zatrudnienie równoważy wzrost siły roboczej związany z napływem imigrantów. Ich pojawienie się może prowadzić do wzrostu wydatków rządowych, ale pomyślna integracja na rynku pracy może stanowić dodatkowy bodziec dla wzrostu gospodarczego. Wsparcie konsumpcji zapewnią stale rosnące dochody, połączone z niskimi stopami proc. Spowolnią inwestycje, a na wzrost może negatywnie wpłynąć gorsza sytuacja głównych partnerów handlowych Szwecji.

***

Po 4,1-proc. wzroście w 2014 r., w ubiegłym roku gospodarka Luksemburga spowolniła, ale wzrost napędzał silny eksport — zwłaszcza dynamiczny sektor usług finansowych, tradycyjnie już motor napędowy wzrostu PKB kraju. Rozpędu nabrały zwłaszcza fundusze inwestycyjne. Sektor bankowy ograniczały niskie stopy proc., które uderzyły też w ubezpieczenia — zwłaszcza na życie. Dopisała konsumpcja prywatna i inwestycje. Solidny wzrost zatrudnienia sprzyja głównie nierezydentom, więc stopa bezrobocia spada nieznacznie. Mimo mniej korzystnej sytuacji zewnętrznej, wzrost utrzyma stabilny popyt wewnętrzny. Będą rosły inwestycje, zwłaszcza w budownictwie, m.in. realizowane będą duże publiczne projekty infrastrukturalne.

***

Znaczny wpływ na wzrost PKB Hiszpanii mają reformy zmniejszające koszty pracy. Hiszpania jest w czołówce najszybciej rozwijających się dużych gospodarek strefy euro. Wzrost gospodarczy spowalnia, ale pozostanie nadal wysoki — podparty wciąż silnym, choć mniej intensywnym tworzeniem nowych miejsc pracy, korzystnymi warunkami finansowania, wysokim poziomem zaufania konsumentów i przedsiębiorstw oraz niskimi cenami ropy. Wzrost w najbliższych latach będzie napędzał głównie popyt krajowy, wspierany niską inflacją, niedawną obniżką podatku dochodowego od osób fizycznych i stale poprawiającą się sytuacją na rynku pracy. W 2016 r. impetu nabiorą inwestycje w budownictwie — zwłaszcza mieszkaniowym. Do wzrostu tylko nieznacznie przyczynią się inwestycje publiczne. Swój wkład będzie miało ożywienie w eksporcie, napędzane wzrostem konkurencyjności gospodarki i poprawą na głównych rynkach eksportowych Hiszpanii.

***

Wzrost na Słowacji przyspieszył, napędzany znaczną poprawą w inwestycjach publicznych i silną konsumpcją gospodarstw domowych. Boom inwestycyjny wsparty intensywnym wykorzystaniem funduszy unijnych z programów 2007-2013 był siłą napędową gospodarki w 2015 r. Rosły też inne inwestycje, m.in. w sektorze motoryzacyjnym. W najbliższych latach prawdopodobnie wyhamują, ale ich wzrost i tak pozostanie stabilny. Spadek inwestycji powinna zrównoważyć konsumpcja prywatna, napędzana szeregiem reform — m.in. wzrostem płacy minimalnej i obniżeniem składek na ubezpieczenia społeczne dla pracowników o najniższych dochodach, a także stopniowo spadającym bezrobociem. Wzrost eksportu może hamować spowolnienie na rynkach wschodzących, a także kryzys Volkswagena. Jednocześnie jednak mogą go wesprzeć nowe inwestycje.

***

Wzrost gospodarczy Rumunii przyspieszył w 2015 r. Opierał się na silnej konsumpcji prywatnej i boomie inwestycyjnym. Inwestycje prywatne nadal powinny rosnąć, napędzane przez ożywienie na rynku mieszkaniowym, niższe koszty kredytowania i nowe zachęty podatkowe. Realne dochody gospodarstw domowych rosły napędzane wzrostem płac i deflacją. Wzrost ograniczył sektor rolniczy, który ucierpiał w związku z suszą. W 2016 r. konsumpcję powinna pchnąć w górę obniżka podstawowej stawki VAT o 4 pkt proc. Inwestycje publiczne spadną w 2016 r.,ale powinny odbić w kolejnym.

***

Silny wzrost gospodarczy Czech w 2015 r. (w 2014 r. było to 2,0 proc.) to zasługa głównie popytu krajowego. Motorem były inwestycje publiczne — rząd starał się maksymalnie wykorzystać fundusze unijne. Spadek tych inwestycji pociągnie za sobą niższy wzrost w 2016 r. Spowolnienie w światowym handlu odbije się na eksporcie, ale jego udział w PKB zwiększy się dzięki mniejszemu importowi. Właśnie spowolnienie na świecie jest głównym czynnikiem ryzyka dla bardzo otwartej czeskiej gospodarki.

***

Najwyższe tempo wzrostu w ciągu ostatnich 10 lat odnotowała w 2015 r. niewielka Malta, głównie dzięki nadzwyczajnej inwestycji — budowie nowej elektrowni. Będzie napędzać wzrost także w 2016 r. — ma być uruchomiona latem. Do wzrostu przyczyniła się też konsumpcja prywatna — realne dochody rosną wraz ze wzrostem zatrudnienia, płacami i niską inflacją. W 2016 r. zwiększy się wpływ eksportu na PKB. Wzrost mogą też napędzać nowe projekty infrastrukturalne.

***

Irlandia to kraj z największym wzrostem PKB w UE. Według Komisji Europejskiej wyniósł on w 2015 r. 6 proc., a niedawno bank centralny Irlandii podwyższył nawet prognozę wzrostu PKB w 2015 r. do 6,6 proc. Wyjątkowo silne odreagowanie to zasługa popytu krajowego i odbicia w eksporcie. Wzrost eksportu jest napędzany nie tylko przez zagraniczne koncerny, ale także przez rodzime firmy. Ważną rolę w ożywieniu odgrywają inwestycje. Inwestycje publiczne — znacznie poniżej średniej UE — wzrosną w kolejnych latach zgodnie z wieloletnimi planami rządu. Powinna także rosnąć konsumpcja prywatna.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.